Assemblage: Μια τέχνη για συλλέκτες και λάτρεις των μικρών καθημερινών πραγμάτων.

Ασαμπλάζ (assemblage) που σε ελεύθερη μετάφραση θα μπορούσε να σημαίνει συναρμολόγημα, είναι στην ουσία αυτό που θα λέγαμε τρισδιάστατο κολλάζ ή μάλλον πιο σωστά ένα κολλάζ (που μπορεί να πάρει και τη μορφή γλυπτού) με τρισδιάστατα αντικείμενα (found objects) ή τμήματά τους και υλικά.

Με το assemblage έχουν ασχοληθεί πολλοί γνωστοί καλλιτέχνες στο παρελθόν (Picasso, Duchamp) χωρίς φυσικά η πρόθεσή τους να είναι να φτιάξουν κάτι που συγκαταλέγεται σε αυτό το είδος τέχνης. Ένας Αμερικανός καλλιτέχνης που ταύτισε το όνομά του με το ασαμπλάζ είναι ο Joseph Cornell (1903-1972). Δεν σπούδασε ποτέ γλυπτική ή ζωγραφική, ήταν περισσότερο ένας συλλέκτης αντικειμένων και αναμνηστικών της καθημερινότητας. Στην ιστοσελίδα josephcornellbox μπορείτε να μάθετε κάποια πράγματα γι αυτόν, να βρείτε ιδέες και υλικό και μπορείτε ακόμα να στείλετε φωτογραφίες του δικού σας ασαμπλάζ για να εκτεθούν on line.

Έργα του πρωτοπόρου στο Assemblage Joseph Cornell https://bit.ly/30odqKi
Έργα του πρωτοπόρου στο Assemblage Joseph Cornell https://bit.ly/30odqKi

Φαντάζομαι πως ο βασικός λόγος που με έκανε να αγαπήσω αυτή την τέχνη είναι αυτό το κοινό χαρακτηριστικό που έχω με τον Cornell. Από μικρή συγκινούμαι, γοητεύομαι και μαζεύω τα πάντα: αναμνηστικά αποκόμματα και οικογενειακές φωτογραφίες, φθαρμένα αντικείμενα και υλικά, παλιά και ξεχασμένα, εφήμερα σκονισμένα και παραπεταμένα. Όλα όμως συνδεδεμένα με πρόσωπα, αναμνήσεις, περασμένες ζωές, παιδικές ηλικίες που το καθένα λέει μια ιστορία. Και όταν επιχειρώ να συνδυάσω κάποια από αυτά οι ιστορίες γίνονται πολλές και μαγικές. Και η εικόνα αποκτά ποιητική διάσταση και κρυμμένα μηνύματα, διαφορετικά για τον καθένα που τα βλέπει.

Με το ασαμπλάζ  μπορείς να αξιοποιήσεις και να δώσεις νέα διάσταση σε ασήμαντα ή σημαντικά μικροαντικείμενα που ασκούν πάνω σου μια απροσδιόριστη γοητεία και ίσως δεν ξέρεις κι εσύ γιατί τα κρατάς. Στα παραπάνω παραδείγματα βρήκαν μια νέα ζωή πράγματα όπως: εξαρτήματα από ένα παλιό ξυπνητήρι, μασουρίστρες και σούστες, γυάλινες μπίλιες, κομμάτια από παλιά παιχνίδια και μπιμπελό και πολλά άλλα.
Με το ασαμπλάζ μπορείς να αξιοποιήσεις και να δώσεις νέα διάσταση σε ασήμαντα ή σημαντικά μικροαντικείμενα που ασκούν πάνω σου μια απροσδιόριστη γοητεία και ίσως δεν ξέρεις κι εσύ γιατί τα κρατάς. Στα παραπάνω παραδείγματα βρήκαν μια νέα ζωή πράγματα που μάζευα καιρό όπως: εξαρτήματα από ένα παλιό ξυπνητήρι, μασουρίστρες και σούστες, γυάλινες μπίλιες, κομμάτια από παλιά παιχνίδια και μπιμπελό και πολλά άλλα.

Για να επιστρέψω σε πιο πρακτικά μονοπάτια (μπορώ να γράφω και να μιλώ ώρες για την γοητεία των trivia, paraphernalia ή των μικρών, “ασήμαντων” κι εφήμερων) το ασαμπλάζ, αν κι επειδή δεν είναι πολύ διαδεδομένο σαν όρος και σαν τέχνη φαντάζει ίσως αρχικά λίγο απροσδιόριστο και δύσκολο να το προσεγγίσεις, είναι στην πραγματικότητα πολύ βατό και κυρίως απελευθερωτικό. Κι επίσης πολύ παιχνιδιάρικο και προσωπικό.

Πάνω αριστερά:  Ένα υπέροχο αντικείμενο από χυτοσίδηρο πιθανόν καλούπι για σοκολατάκια έδωσε έμπνευση για αυτό το πανέμορφο ασαμπλάζ https://bit.ly/31MX1iG πάνω δεξιά: ένα παλιό μεταλλικό κουτί που αξιοποιείται ολόκληρο για ένα λιτό, ατμοσφαιρικό έργο που συνδυάζει φωτογραφία και κείμενο https://bit.ly/2TOXU7A  κάτω αριστερά: ένα παλιό ξυπνητήρι εκτός από τα εξαρτήματά του που έχουν πολύ ενδιαφέρον αποτελεί κι ένα πολύ ωραίο κάδρο για μια τρισδιάστατη σύνθεση https://bit.ly/2L0mEWp κάτω δεξιά: Ασαμπλάζ σε γυάλινο βάζοhttps://bit.ly/31V9f97
Πάνω αριστερά: Ένα υπέροχο αντικείμενο από χυτοσίδηρο -πιθανόν καλούπι για σοκολατάκια- έδωσε έμπνευση για αυτό το πανέμορφο ασαμπλάζ https://bit.ly/31MX1iG Πάνω δεξιά: ένα παλιό μεταλλικό κουτί που αξιοποιείται ολόκληρο για ένα λιτό, ατμοσφαιρικό έργο που συνδυάζει φωτογραφία και κείμενο https://bit.ly/2TOXU7A Κάτω αριστερά: ένα παλιό ξυπνητήρι εκτός από τα εξαρτήματά του που έχουν πολύ ενδιαφέρον αποτελεί κι ένα πολύ ωραίο κάδρο για μια τρισδιάστατη σύνθεση https://bit.ly/2L0mEWp Κάτω δεξιά: Ασαμπλάζ σε γυάλινο βάζο https://bit.ly/31V9f97

Στην ουσία ο μόνος “κανόνας” που υπάρχει είναι οι τρεις διαστάσεις. Το ασαμπλάζ είναι μια τρισδιάστατη σύνθεση. Αν φυσικά επιλέξεις η σύνθεσή σου να έχει κάποιο φόντο, αυτό μπορεί να είναι δισδιάστατο. Από κει και πέρα:

  • Χρησιμοποιείς όσα και όποια υλικά και αντικείμενα θέλεις. Μπορείς να κάνεις μια σύνθεση με 3 ή με 103 αντικείμενα.
  • Μπορείς να χρησιμοποιήσεις παλιά ή καινούρια αντικείμενα ή στοιχεία.
  • Μπορεί η τελική σου σύνθεση να εντάσσεται σε ένα πλαίσιο (κορνίζα, κουτί, γυάλινο βάζο κ.ό.κ). ή να είναι ελεύθερη (σαν ένα γλυπτό) στο χώρο.
  • Μπορείς να παίξεις με το μέγεθος: το τελικό σου αποτέλεσμα μπορεί να χωράει σε ένα σπιρτόκουτο ή σε ένα συρτάρι ή μια πόρτα αν θέλεις!!
  • Μπορείς επίσης να επέμβεις στα στοιχεία που χρησιμοποιείς, κόβοντάς τα ή σπάζοντάς τα, βάφοντάς τα ή να τα χρησιμοποιήσεις αυτούσια όπως είναι.
  • Αν και συνήθως το ασαμπλάζ προορίζεται ως ένα έργο τέχνης (μη σε τρομάζουν οι ορολογίες!) ή ως κάτι διακοσμητικό, μπορείς παρόλα αυτά να του δώσεις και μια χρηστική αξία.
Συνθέσεις που δεν εντάσσονται σε κάποιο πλαίσιο αλλά αποτελούν γλυπτά φτιαγμένα όμως από διάφορα αντικείμενα.
Αριστερά: https://bit.ly/2MuVZnZ, Κέντρο: https://bit.ly/30uDiUY, δεξιά: www.etsy.com/shop/redhardwick

Ίσως ανακαλύψεις ότι σε βοηθάει να έχεις κάποιο θέμα όπως ας πούμε το Καλοκαίρι (που είναι και το θέμα της δικής μου αποστολής για τον καλοκαιρινό μαραθώνιο δημιουργικότητας 19). Ίσως πάλι όχι: Μπορεί να προτιμήσεις να δουλέψεις παίρνοντας έμπνευση από ένα ή περισσότερα αντικείμενα που απλώς θέλεις να το/τα κρατήσεις και να του(ς) δώσεις μια άλλη θέση στην καθημερινότητά σου. Όπως και να δουλέψεις, εγώ ένα πράγμα μπορώ να στο υπογράψω: στο τέλος το έργο σου θα έχει μια ιστορία να πει και σε σένα αλλά και σε όποιον το κοιτάξει λίγο προσεκτικά. Μπορείς φυσικά να του δώσεις ένα τίτλο τον οποίο να συμπεριλάβεις μάλιστα μέσα στη σύνθεσή σου με κολλάζ ή γραφή.

Τέσσερα έργα με καλοκαιρινό θέμα ή καλοκαιρινά στοιχεία. Πάνω αριστερά: https://bit.ly/2MvulqK. Πάνω δεξιά: https://bit.ly/2Z8UQJu. Κάτω αριστερά: https://etsy.me/2TRC7Mu Κάτω δεξιά: τμήμα από δικό μου ασαμπλάζ με μικρό γυαλόξυλο, αχινό, καρφιά, άμμο σε φόντο από χάρτη και χρωματιστά χαρτιά.
Τέσσερα έργα με καλοκαιρινό θέμα ή καλοκαιρινά στοιχεία. Πάνω αριστερά: https://bit.ly/2MvulqK. Πάνω δεξιά: https://bit.ly/2Z8UQJu. Κάτω αριστερά: https://etsy.me/2TRC7Mu Κάτω δεξιά: τμήμα από δικό μου ασαμπλάζ με μικρό γυαλόξυλο, αχινό, καρφιά, άμμο, σε φόντο από χάρτη και χρωματιστά χαρτιά.

Πάμε τώρα να δούμε πώς εμπνεύστηκα κι έφτιαξα εγώ το ασαμπλάζ μου με έμπνευση το Καλοκαίρι του 2019.

Διακοπές δεν έκανα ακριβώς -αν και πολύ θα το ήθελα μετά από ένα κάπως βαρύ χειμώνα. Έκανα όμως κάποιες διαδρομές για δουλειές και για να δω αγαπημένους ανθρώπους. Πήγα από λίγο, Πήλιο, Αθήνα, Βούλα, Αίγινα. Επίσης το Καλοκαίρι ή μάλλον ο Αύγουστος που το Κουμπί είναι κλειστό είναι πάντα για μένα η εποχή να ασχοληθώ με πράγματα που θέλω και δεν προλαβαίνω (όπως το ασαμπλάζ!) και να κλείσω εκκρεμότητες. Όλα αυτά με κάποιο τρόπο ήξερα πως θα βρουν τη γωνιά τους στο έργο μου.

Μια πρώτη επιλογή από αντικείμενα και στοιχεία που μού φαίνονταν ταιριαστά για το ασαμπλάζ με θέμα το Καλοκαίρι μου.
Μια πρώτη επιλογή από αντικείμενα και στοιχεία που μού φαίνονταν ταιριαστά για το ασαμπλάζ με θέμα το Καλοκαίρι μου.

Πρώτα απ΄όλα έκανα μια μικρή έρευνα στο “σεντούκι” μου. Λόγω της αγάπης μου για αυτή την τεχνική αλλά και για τα αντικείμενα, όπως είπα και πριν, έχω πολύ υλικό. Και χαίρομαι πολύ που σε τέτοιες περιπτώσεις δικαιώνομαι επειδή κρατάω πράγματα που οι στενοί φίλοι μου με μαλώνουν αλλά εγώ ξέρω ότι κάποτε θα έρθει η στιγμή που θα βρουν τον προορισμό τους όπως π.χ. αυτό το άμορφο κουβάρι κλωστής!! Ξεχώρισα λοιπόν κάποια παλιά αντικείμενα μαζί με κάποια που προέκυψαν από το φετινό Καλοκαίρι. Με βάση το σύνολο και το μέγεθος των αντικειμένων αποφάσισα να έχω σαν πλαίσιο ένα απλό χαρτονένιο κουτί 20Χ20 εκ. περίπου. Για να είναι πιο γερό και λίγο πιο βαθύ ενίσχυσα τα πλαϊνά του με λωρίδες από οντουλέ χαρτόνι που έκοψα με κοπίδι και κόλλησα με ατλακόλ από τη μέσα μεριά του κουτιού. Καθώς γνώριζα πως με την εξωτερική όψη θα ασχοληθώ συνολικά στο τέλος δεν με ένοιαξε να είναι τέλεια κομμένα και υπολογισμένα τα κομμάτια. Στην πάνω πλευρά κόλλησα ένα κομμάτι ξύλου διάτρητου που είχα βρει σε ένα κάδο σκουπιδιών και που τα σχέδιά του μου φάνηκε ότι θα δημιουργούσαν ένα ενδιαφέρον “υπόστεγο” στο κουτί μου.

Το κουτί με το ξύλινο υπόστεγο (αριστερά) και δεξιά η διαδικασία επένδυσης με τα καλοκαιρινά χαρτιά.
Το κουτί με το ξύλινο υπόστεγο (αριστερά) και δεξιά η διαδικασία επένδυσης με τα καλοκαιρινά χαρτιά.

Στη συνέχεια δούλεψα το φόντο του κουτιού. Είχα αποφασίσει ότι θα δημιουργήσω κάποια ράφια και τμήματα ώστε να μπορέσω να οργανώσω καλύτερα τα αντικείμενά μου, οπότε αφού διάλεξα κάποια ωραία χειροποίητα χαρτιά με καλοκαιρινή αίσθηση, τα κόλλησα με ελαφρώς αραιωμένη ατλακόλ στο εσωτερικό του κουτιού. Δεν με απασχόλησε να είναι τέλεια κομμένα και κολλημένα καθώς γενικά μου αρέσει η αίσθηση του παλιού και φθαρμένου. Εξάλλου η σύνθεσή μου μοιραία θα είχε μια συναισθηματική φόρτιση από το παρελθόν και συγκεκριμένα από το παρελθόν της μαμάς μου μια και οι καταστάσεις και τα μέρη που βρέθηκα με ωθούσαν εκεί. Την αίσθηση του παλιού την έκανα πιο έντονη, λερώνοντας με χρώμα κιμωλίας και με καφέ και κολλώντας άμμο, αρχικά στις γωνίες.

Δημιουργώντας διαχωριστικά και ράφια. Η διαμόρφωση του φόντου ολοκληρώνεται με το eco-printed χαρτί
Δημιουργώντας διαχωριστικά και ράφια. Η διαμόρφωση του φόντου ολοκληρώνεται με το eco-printed χαρτί στο δεξιό κάθετο τμήμα.

Τώρα έπρεπε να αποφασίσω πώς θα οργανώσω τα διαχωριστικά που θα τοποθετούσα. Για να το κάνω αυτό χρειάστηκε να κάνω έναν περιορισμό των στοιχείων που θα χρησιμοποιούσα και κάποιες πρώτες δοκιμές και συνδυασμούς. Άρχισα έτσι δειλά-δειλά να δημιουργώ κάποια διαχωριστικά. Στον κάθετο χώρο που προέκυψε δεξιά σκέφτηκα να προσθέσω για φόντο ένα κομμάτι χαρτί με eco-printing, τεχνική με την οποία ασχολείται η φίλη μου Σου την οποία επισκέφτηκα στο Πήλιο. Έχω συνηθίσει στην ιδέα ότι δεν πρέπει να “λυπάμαι” να αναιρώ ή να κρύβω πράγματα που έχω δημιουργήσει σε πρώιμο στάδιο λόγω μεταγενέστερων επιλογών και παρόλο που και το αρχικό φόντο σε αυτό το σημείο “χαραμίστηκε” και το υπέροχο eco -printed χαρτί κρύφτηκε αρκετά από τα αντικείμενα που μετέπειτα τοποθετήθηκαν, πιστεύω πως λειτουργεί όμορφα και αρκεί που ξέρω εγώ πως υπάρχει. Τα διαχωριστικά δημιουργήθηκαν από λεπτό οντουλέ χαρτόνι (αυτό της κούτας), από ξύλο μπάλσα (ιδανικό για μακέτες και χειροτεχνίες) κι ένα θαλασσόξυλο (να την και μια αναφορά σε μια από τις άλλες αποστολές του μαραθώνιου).

Το στάμπωμα είναι ένας ωραίος τρόπος για να αποκτήσουν ενδιαφέρον οι επιφάνειες αφού έχουν περαστεί με ένα πρώτο στρώμα χρώματος,
Το στάμπωμα είναι ένας ωραίος τρόπος για να αποκτήσουν ενδιαφέρον οι επιφάνειες αφού έχουν περαστεί με ένα πρώτο στρώμα χρώματος,

Τα διαχωριστικά από χαρτόνι, άλλα τα έβαψα και στάμπωσα επάνω τους με σφραγίδες άλλα τα έντυσα με κιτρινισμένο χαρτί από παλιό βιβλίο της μαμάς μου. Στο θαλασσόξυλο έγραψα με ένα ξηροπαστέλ μια φράση που άκουσα από ένα αγαπητό πρόσωπο που είχα καιρό να δω και μου εντυπώθηκε για πολλούς λόγους. Κατευθείαν γραμμένη εκεί νομίζω απέκτησε μια αμφισημία που μου αρέσει πολύ. Ανάλογα με το πλήθος και το μέγεθος των αντικειμένων θα πρέπει να διαμορφωθούν και τα τμήματα του κουτιού. Υπάρχουν περιπτώσεις που τα τμήματα είναι τελείως ισομεγέθη ή συμμετρικά, εκεί το τελικό αποτέλεσμα θυμίζει περισσότερο μια συλλογή τοποθετημένη σε ντουλαπάκι. Εγώ επέλεξα μια πιο ασύμμετρη εκδοχή με κάθετες, οριζόντιες, διαγώνιες και με ένα παιχνίδι στα μεγέθη.

Και το παιχνίδι αρχίζει: δοκιμές σύνθεσης με τα διάφορα αντικείμενα μέχρι να βρεθούν οι καλύτεροι συνδυασμοί.
Και το παιχνίδι αρχίζει: δοκιμές σύνθεσης με τα διάφορα αντικείμενα μέχρι να βρεθούν οι καλύτεροι συνδυασμοί.

Συνέχισα με πολλές δοκιμές στην τοποθέτηση των αντικειμένων, τις οποίες φωτογράφιζα και για να θυμάμαι και για να συγκρίνω. Είναι ένα παιχνίδι πραγματικά απολαυστικό αλλά και συγκινητικό καμιά φορά: Συνδυάζεις, δοκιμάζεις και ξαφνικά μια μικρή ιστορία εμφανίζεται, ή νιώθεις πως εδώ κάτι λείπει, θυμάσαι ένα άλλο αντικείμενο που θα ταίριαζε. Σού έρχονται στο μυαλό λέξεις, εικόνες, κάνεις συνειρμούς και το κάθε στοιχείο αποκτά συμβολική σημασία, δίπλα σε κάποιο άλλο -ακόμα κι αν έχει μπει τυχαία εκεί- αποκτά νέο νόημα.

Γενικά μου αρέσει να επιλέγω αντικείμενα και στοιχεία μιας κάπως ενιαίας χρωματικής γκάμας κι αισθητικής. Ωστόσο είναι ωραίο να υπάρχουν κάποιες διαφορετικές πινελιές που σπάνε την ομοιομορφία και ξεχωρίζουν στο σύνολο. Αν είναι πολύ κραυγαλέες σαν χρώμα ή σαν υφή μπορούμε πάλι να τις “λερώσουμε” κάπως με χρώμα ή με καφέ ή τσάι (όπως έκανα με το βιβλιαράκι). Ένα κόλπο να ενοποιήσουμε οπτικά στοιχεία πολύ ανόμοια και αταίριαστα μεταξύ τους είναι να ψεκάσουμε ελαφρώς στο τέλος όλο το έργο με χρώμα. Προσοχή όμως! μπορεί να καταλήξουμε να το ισοπεδώσουμε τελείως! Γενικά πάντως τείνουμε να καλύπτουμε ανεπιθύμητες γυαλάδες σε μεμονωμένα αντικείμενα πατινάροντάς τα με διάφορους τρόπους.

Ένα αρκετά παχύ στρώμα κόλλας για να κολλήσουν τα ¨δύσκολα" στοιχεία είναι απαραίτητο.
Ένα αρκετά παχύ στρώμα κόλλας για να κολλήσουν τα ¨δύσκολα” στοιχεία είναι απαραίτητο.

Συνέχισα λοιπόν τοποθετώντας και κολλώντας αντικείμενα και στοιχεία κατά ενότητες. Δε βιάστηκα να κολλήσω πράγματα που δεν ήμουν σίγουρη. Χρησιμοποίησα ατλακόλ και matte medium που γενικά λειτουργεί όπως η ατλακόλ. Παρόλο που αργούν να στεγνώσουν με βολεύουν περισσότερο από το πιστόλι σιλικόνης γιατί δεν αφήνουν ίχνη και επιτρέπουν για κάποια ώρα να αλλάξεις γνώμη. Αν ωστόσο κρίνετε ότι σάς βολεύει πιο πολύ η σιλικόνη τολμήστε το. Χρειάζεται πάντως μια γερή κόλλα για να μπορούν να κολληθούν υλικά όπως μέταλλο, πορσελάνη πλαστικό και επιφάνειες που δεν είναι λείες και επίπεδες.

Τελευταίες χειρονομίες ήταν το κρέμασμα κάποιων στοιχείων με κλωστή και η επένδυση των σόκορων για ένα καλύτερο φινίρισμα. Για το δεύτερο χρησιμοποίησα μια στενή λωρίδα από το eco-printed χαρτί κι ένα κομμάτι κορδέλα ρικ-ρακ που παραπέμπει και σε κύμα.

Το καλοκαιρινό μου assemlage ολοκληρωμένο.
Το καλοκαιρινό μου ασαμπλάζ ολοκληρωμένο.

Δεν μπορώ να σας πω τι σημαίνει το κάθε στοιχείο της σύνθεσής μου κι από που το εμπνεύστηκα (Ακόμα και κάποια πάντως που τα έβαλα απλά επειδή μου άρεσαν ή με βόλευαν στο τέλος βρήκαν το νόημά τους και κούμπωσαν με τα υπόλοιπα). Θα σάς δώσω όμως κάποια στοιχεία έτσι για του λόγου το αληθές:

Εκτός από το χαρτί eco-printed με τη Σου φτιάξαμε και πήρα μαζί μου ένα βαζάκι ονειρεμένο lemon curd εξ΄ου και τα αποξηραμένο λεμόνι, που μπορεί να το είχα και δέκα χρόνια να βρίσκεται!

Μια πολύ ωραία ημέρα του Καλοκαιριού ήταν όταν συνδυάσαμε μπάνιο στην Επανομή και φαγητό στο Κτήμα Γεροβασιλείου -όντως οι περισσότεροι φελλοί της σύνθεσης είναι από τα κρασιά τους.

Οι δύο μύτες από πένα που επίσης έχω πολλά χρόνια παραπέμπουν στην καλλιγραφία που τσούκου-τσούκου βρήκα λίγο χρόνο να εξασκήσω αυτούς τους μήνες.

Ένα διήμερο στην Αίγινα συμβολίζεται με τα κελύφη από τα φυστίκια -μα δεν κάνουν ένα πολύ ωραίο φόντο;- με το ανθρωπάκι από σύρμα που είχε φτιάξει και μου είχε χαρίσει πριν πολλά χρόνια η φίλη που με φιλοξένησε εκεί και από τα πιόνια του σκακιού, παιχνίδι που αγαπά ιδιαίτερα ο μικρός της γιος.

Μέρος της γοητείας των ασαμπλάζ που αποτελούνται από πολλά στοιχεία είναι να τα παρατηρείς και να προσπαθείς να αποκρυπτογραφήσεις όλες αυτές τις λεπτομέρειες και τις σχέσεις ανάμεσά τους.

Ένα βιβλίο πάντα με συντροφεύει τα καλοκαίρια φυσικά και μια γάτα υπάρχει πάντα στο προσκήνιο ή στο παρασκήνιο. Είχα δυο γάτες να με περιμένουν και να τις σκέφτομαι, δυο γάτες στο Πήλιο, 5-6 στη Βούλα κι ένα γατί που ερωτεύτηκα και βάφτισα στην Αίγινα ανάμεσα σε άλλα έξι.

Η παρουσία-απουσία της μαμάς μου ήταν διάχυτη φέτος το καλοκαίρι και εκφράστηκε με πολλά στοιχεία συμβολικά ή παραστατικά: Τα πιο έντονα: η φωτογραφία από την εφηβεία της, και το κλειδί -τι πολυσήμαντο αντικείμενο- το οποίο έπρεπε να αναζητήσω για να μπω σε ένα σπίτι που συνειδητά είχα εγκαταλείψει στην τύχη του χρόνια τώρα υπό τη φόρτιση της ασθένειάς της.

Τα υπόλοιπα είναι είτε πολύ προφανή ή πολύ προσωπικά και βαρετά ίσως για να τα περιγράψω, εξάλλου το νόημα νομίζω κατέστη σαφές!

Το αποτέλεσμα δεν ξέρω πόσο ενδιαφέρον έχει για έναν τρίτο, νομίζω πως τουλάχιστον αποτελεί ένα παιχνίδι παρατήρησης και ένα ενδιαφέρον εικαστικά αντικείμενο, για μένα πάντως ήταν μια διασκεδαστική, συγκινητική, γεμάτη εκπλήξεις διαδικασία που απόλαυσα.

Advertisements

Mixed media – μίνι λεύκωμα διακοπών

Ημερολόγιο, λεύκωμα, άλμπουμ, τετραδιάκι, σημειωματάριο δεν ξέρω πώς ακριβώς να το περιγράψω στα ελληνικά -στα αγγλικά όλα αυτά λέγονται journal νομίζω- πάντως αυτό εδώ το mixed-media δημιούργημα είναι η χαρά του “χαρτόφιλου” ή αλλιώς του ανθρώπου που αγαπάει το χαρτί σε όλες του τις εκδοχές και τις κατασκευές με αυτό. Επίσης το μικρό αυτό λεύκωμα (νομίζω αυτός είναι τελικά ο πιο ταιριαστός ελληνικός όρος) είναι η χαρά του συλλέκτη στιγμών και αναμνήσεων αλλά και του γραφέα ή καλλιγράφου. Ναι, όλα αυτά, σε αυτό το μικρό αυτοσχέδιο τετράδιο που δεν ξέρω πόσο μπορώ να καθοδηγήσω στην κατασκευή του, θα δοκιμάσω απλά να πω το πώς το εμπνεύστηκα και το έφτιαξα εγώ.

Η αφορμή

Τον καλοκαιρινό μαραθώνιο δημιουργικότητας της in my closet τον ξέρετε; Αν όχι, να τον μάθετε παρακαλώ και να πάρετε και μέρος (προλαβαίνετε και φέτος). Εσείς που τον ξέρετε γνωρίζετε ήδη πως φέτος η γενναιόδωρη και ανήσυχη Άννα τον μοιράζεται με άλλες blogger (τιμή μου να ανήκω στο team) και τον χορό άνοιξε η αγαπημένη mindspinfabrica με μια πολύ ωραία αποστολή: τις στάμπες που πολύ ωραία τις συνδύασε στην περιγραφή της με τη λέξη “χνάρι”.

Η έμπνευση

Αυτό για μένα έκανε το κλικ: Ίχνη καλοκαιριού=αναμνήσεις καλοκαιρινές, ανακατωμένες στο χρόνο (εξάλλου ο χρόνος είναι τόσο σχετικός, ειδικά όταν πρόκειται για καλοκαίρια). Αν και για να είμαι ειλικρινής η πρώτη-πρώτη σκέψη ήταν να σταμπώσω κάτι με τον πάτο μιας σαγιονάρας (από τα πολύ δυνατά καλοκαιρινά σύμβολα) κάτι που ήθελα να κάνω καιρό.

Το εξωτερικό

Είχα και κάτι παλιές σαγιονάρες bennetton με πάτο ανάγλυφο που θύμιζε κύμα και ήρθαν κουτί! Άσπρισα ελαφρώς λοιπόν, με αραιωμένο gesso δύο κομμάτια γκρι, σκληρό χαρτόνι και για να κάνω το φόντο πιο καλοκαιρινό κόλλησα και δυο κομμάτια από χάρτη -με ατλακολ, κρυσταλλιζέ φυσικά (μην ξεχνιόμαστε!). Στη συνέχεια με ένα χρώμα κιμωλίας που είχα πάρει για δοκιμή στάμπωσα με τον πάτο της σαγιονάρας. Κάλυψα τον πάτο με μια στρώση χρώματος (και το ακρυλικό μια χαρά κάνει, αλλά προσοχή μην αραιώνετε το χρώμα, πρέπει να είναι πηχτό αλλιώς απλώνει πάνω στην επιφάνεια και δεν βγαίνει καλά η στάμπα).

Η προετοιμασία του χαρτονιού και το στάμπωμα με τη σαγιονάρα, τα δαχτυλικά αποτυπώματα που έγιναν σε μία εκδοχή ψαράκια (εδώ είναι πριν τις λεπτομέρειες με τα μαρκαδοράκια)  και σε μια άλλη νησιά στον φανταστικό χάρτη των καλοκαιριών μου.
Η προετοιμασία του χαρτονιού και το στάμπωμα με τη σαγιονάρα, τα δαχτυλικά αποτυπώματα που έγιναν σε μία εκδοχή ψαράκια (εδώ είναι πριν τις λεπτομέρειες με τα μαρκαδοράκια) και σε μια άλλη νησιά στον φανταστικό χάρτη των καλοκαιριών μου.

Στη συνέχεια πειραματίστικα με τα δαχτυλικά αποτυπώματα χεριών και ποδιών. Των χεριών τα μετέτρεψα σε ψαράκια με λίγες παραπάνω λεπτομέριες και με τα τέλεια μαρκαδοράκια με glitter της Pentel που τα έχω πάρει από την Πελαζί. Των ποδιών τα άφησα έτσι έντονα πορτοκαλιά, σκιάζοντάς τα μόνο λίγο για να τα τονίσω. Νομίζω πως εκτός από δάχτυλα θα μπορούσαν να μοιάζουν και σα νησιά μέσα στη θάλασσα.

Εξώφυλλο και οπισθόφυλλο και το ανάπτυγμα του λευκώματος που διπλώνει σαν βεντάλια.
Εξώφυλλο και οπισθόφυλλο και το ανάπτυγμα του λευκώματος που διπλώνει σαν βεντάλια.

Το εσωτερικό

Για τις εσωτερικές σελίδες έκοψα δύο μακρόστενα χαρτιά, λίγο σκληρά (ζητείστε κόλλες 35×50 για ελεύθερο σχέδιο τύπου Schoeler). Το φάρδος (ή η μικρή διάσταση) ήταν λίγο μικρότερο από το ύψος του εξωφύλλου ενώ το μήκος του χαρτιού ήταν τα 50 εκατοστά του φύλλου. Δίπλωσα σαν βεντάλια το χαρτί έτσι ώστε να χωράει στο εξώφυλλό μου και κόλλησα την πρώτη σελίδα στο εσώφυλλο. Κολλήστε το από την αρχή για να μην μπερδευτείτε για το ποιες σελίδες θα διακοσμήσετε. Κόβοντας μια δεύτερη λωρίδα χαρτιού ή και μια τρίτη και κολλώντας τις μεταξύ τους μπορείτε να επιμηκύνετε όσο θέλετε το εσωτερικό του λευκώματος.

Το περιεχόμενο

Και τώρα αρχίζει το παιχνίδι: Βάλτε μπρος την καλοκαιρινή σας διάθεση και τις παιδικές, αναμνήσεις. Θυμηθείτε πώς μετρούσατε τα καλοκαίρια: με τα μπάνια, τα παγωτά, τη γραμμή του μαγιώ, κι αργότερα σαν φοιτητές το πόσα νησιά επισκεφτήκατε, με πόσα φέρυ-μποτ ταξιδέψατε, σε πόσα camping διανυκτερεύσατε. Κάντε λίστες με όλα αυτά σε κάποιες σελίδες και βρείτε υλικό δικό σας ή από περιοδικά και αλλού για να τις διακοσμήσετε. Κάντε τσεπούλες ή θηκούλες για να φυλάξετε εισιτήρια, άμμο, κοχυλάκια κι άλλα αναμνηστικά.

Λίστες για το σε πόσα νησιά έχεις πάει, πόσα παγωτά έχεις φάει, πόσα μπάνια έχεις κάνει...
Λίστες για το σε πόσα νησιά έχεις πάει, πόσα παγωτά έχεις φάει, πόσα μπάνια έχεις κάνει…

Χρησιμοποιήστε άλλα υλικά για να σταμπώσετε ή σφραγίδες για να δημιουργήσετε φόντο ή να διακοσμήσετε κάποιες σελίδες. Προσπαθήστε τα υλικά αυτά να έχουν κάποια σχέση με καλοκαίρι. Εγώ χρησιμοποίησα στάμπες από μεταλλικά, οδοντωτά καπάκια αναψυκτικών ή μπύρας (αν μετριούνται, κάντε και μια λίστα με τις μπύρες που ήπιατε!!!)

Αριστερά: Διακόσμηση των σελίδων με διάφορες σφραγίδες, αλλά και με αυτοσχέδιες όπως τα καπάκια αναψυκτικών ή μπύρας (μέση). Δεξιά: τα παράθυρα των φακέλων από λογαριασμούς κάνουν πολύ ωραίες θηκούλες για να κρατήσουμε διάφορα καλοκαιρινά αναμνηστικά. Απλά κόψτε τα με ένα περιθώριο ένα-δύο εκατοστών και κολλήστε το περιθώριο αυτό στη σελίδα σας με atlacol ή uhu stick
Αριστερά: Διακόσμηση των σελίδων με διάφορες, έτοιμες σφραγίδες, αλλά και με αυτοσχέδιες όπως τα καπάκια αναψυκτικών ή μπύρας (μέση). Δεξιά: τα παράθυρα των φακέλων από λογαριασμούς κάνουν πολύ ωραίες θηκούλες για να κρατήσουμε διάφορα καλοκαιρινά αναμνηστικά. Απλά κόψτε τα με ένα περιθώριο ένα-δύο εκατοστών και κολλήστε το περιθώριο αυτό στη σελίδα σας με atlacol ή uhu stick.

Σε κάποια σελίδα βρήκε τη θέση του ένα σκίτσο κι ένα ποίημα χαρισμένα κι εμπνευσμένα από ένα ξεχωριστό καλοκαίρι πριν χρόνια, ενώ κάπου αλλού συνδυάστηκαν μια φωτογραφία από τα ίχνη των ποδιών μου στη βρεγμένη άμμο, ένα, αποξηραμένο σε πρέσα, λουλούδι- χωνάκι (νομίζω ανθίζουν το καλοκαίρι) και απόκομμα από μια επιστολή μιας αμερικανίδας φίλης που γνώρισα πριν χρόνια σε ένα καλοκαιρινό workcamp στη Γαλλία.

Αριστερά, μια κάρτα από το flow book στερεώθηκε με λίγη washi tape και δεξιά φτιάχτηκε ένα κολλάζ με τη φωτοτυπία μιας φωτογραφίας με χνάρια στην ακροθαλασσιά , ένα πρεσαρισμένο λουλούδι, ένα τμήμα από ένα σταμπωμένο χαρτί με οδοντωτά καπάκια αναψυκτικού, κι ένα απόσπασμα από την αλληλογραφία με μια καλοκαιρινή γνωριμία.

Μια άλλη σελίδα δημιουργήθηκε από μια φωτογραφία μου ενώ κοιμάμαι στο κατάστρωμα ενός πλοίου με sleeping bag, carry mat και σκηνές γύρω τριγύρω. Κόλλησα τη φωτοτυπία της φωτογραφίας ασπρόμαυρη, τη λέρωσα με το κατακάθι του ελληνικού που είχα μόλις πιει για να πάρει μια παλαιωμένη αίσθηση και έγραψα γύρω της, δημιουργώντας μια κορνίζα, λέξεις που μου θυμίζουν καλοκαίρι και πάλι με τα χρωματιστά μαρκαδοράκια μου.

Η ασπρόμαυρη φωτοτυπία μιας φωτογραφίας  "λερώθηκε¨,με καφέ και πλαισιώθηκε με λέξεις που θυμίζουν καλοκαίρι γραμμένες με χρωματιστά μαρκαδοράκια.
Η ασπρόμαυρη φωτοτυπία μιας φωτογραφίας “λερώθηκε” με καφέ και πλαισιώθηκε με λέξεις που θυμίζουν καλοκαίρι γραμμένες με χρωματιστά μαρκαδοράκια.

Ένα εισιτήριο από μια από τις πιο αγαπημένες καλοκαιρινές συναυλίες που έχω πάει στο λόφο της Σάνη συνδυάστηκε σε μια άλλη σελίδα με ένα σκιτσάκι από ένα αυτοκινητάκι που είχα κάνει, παραπομπή στις καλοκαιρινές αποδράσεις στη Χαλκιδική με το αυτοκίνητο.

Το εισιτήριο από μια αξέχαστη συναυλία κολλήθηκε μαζί με μια μικρή ζωγραφιά ακοαρέλλας.
Το εισιτήριο από μια αξέχαστη συναυλία κολλήθηκε μαζί με μια μικρή ζωγραφιά ακουαρέλλας.

Tips

Γενικά βοηθάει πολύ αν είστε από αυτούς που κρατάνε αναμνηστικά χαρτάκια και αποκόμματα αλλά και αν όχι μπορείτε να δουλέψετε πιο εικαστικά, χρωματίζοντας με ακουαρέλλες ή ζωγραφίζοντας και σκιτσάροντας -αν το έχετε- ή καλλιγραφώντας. Οι δυνατότητες είναι άπειρες, σημασία έχει το λεύκωμα να έχει το δικό σας προσωπικό στίγμα και άρωμα από τα δικά σας καλοκαίρια.

Τεχνικές που μπορούν να χρησιμοποιηθούν: κολλάζ, ζωγραφική, καλλιγραφία, σκίτσο, πατίνες για να “λερώσετε” τα χαρτιά και τις εικόνες.

Στοιχεία που μπορείτε να ενσωματώσετε: Φωτογραφίες δικές σας ή άλλες, αποκόμματα, εισιτήρια, αποδείξεις, ποιήματα, σημειώματα, διάφορα διακοσμητικά χαρτιά, φακελάκια, κουρελάκια, άμμο, φύλλα και λουλούδια αποξηραμένα και πρεσαρισμένα, κομμένες λέξεις από περιοδικά και βιβλία, καρτ-ποστάλ, αποκόμματα από επιστολές, γραμματόσημα, κορδέλες, αυτοκόλλητα και ο κατάλογος είναι ατελείωτος.

Είναι πολύ ωραίο η κάθε σελίδα να λέει μια μικρή ιστορία, να αποτελεί το οπτικό χνάρι μιας δικής σας ανάμνησης, ενός ή πολλών καλοκαιριών ή να περικλείει δικά σας καλοκαιρινά σύμβολα. Βάλτε μέσα ρομαντισμό, χιούμορ, τρέλλα, παιδικότητα, ό,τι ταιριάζει σε εσάς. Μη φοβηθείτε να βάλετε ακόμα και τη μελαγχολία που συχνά ξετρυπώνει μέσα στα καλοκαίρια μας. Εκφραστείτε, θυμηθείτε, περικλείστε και εξωτερικεύστε με αγάπη τις στιγμές που ζήσατε, ζείτε και επιθυμείτε να ζήσετε μέσα από μικρά, ασήμαντα, φθαρτά στοιχεία που έχουν όμως τη δύναμη να κρατήσουν μέσα μας ζωντανά κομμάτια αυτής της τόσο απρόβλεπτης, πολλά υποσχόμενης εποχής.

Τα κουμπιά και το κρυφό τους νόημα

Σκέφτηκα λοιπόν πώς επιβάλλεται να γράψω κάτι για τα κουμπιά. Γιατί τα κουμπιά δεν είναι απλά χρηστικά ή διακοσμητικά αντικείμενα που στολίζουν ή “εξυπηρετούν”, είναι πολλά παραπάνω! Και δε μιλάω για τα είδη, τα μεγέθη, τα σχήματα, τα υλικά και την ποικιλία όλων αυτών των χαρακτηριστικών τους, αλλά για το βαθύτερο νόημα που τους προσδίδουν όλα τα παραπάνω.

Ως ειδική “Κουμπολόγος” λοιπόν θα αναφερθώ σε κάποιες βασικές κατηγορίες και είδη:

Είναι λοιπόν τα κουμπιά τα μεγάλα, τα σχεδόν υπερμεγέθη, τα εντυπωσιακά που, πάνω στο ρούχο που είναι ραμμένα, βρίσκονται για να κλέψουν την παράσταση, να ανατρέψουν τις ισορροπίες, να πουν: “το ρούχο φτιάχτηκε για μένα και όχι εγώ για το ρούχο” κάτι σαν: “γι΄αυτό φτιάχτηκε ο κόσμος-για να γεννηθώ εγώ”. Αυτά τα κουμπιά ή τα λατρεύεις ή σού κάθονται στο λαιμό από την αρχή. Πάντως σίγουρα “λειτουργικά” δεν τα λες, δεν περιμένεις να κάνουν απαραίτητα τη δουλειά για την οποία προορίζονται, αλλά κάποια δουλειά θα κάνουν: θα τραβήξουν βλέμματα, θα κοπανηθούν δεξιά-αριστερά και θα “κάνουν θόρυβο”, θα δώσουν αφορμή για συζητήσεις, για γνωριμίες, για αψιμαχίες ίσως, είναι πάντως τα Κουμπιά-πρωταγωνιστές!

Κουμπιά μεταλλικά, κουμπιά υφασμάτινα, κουμπιά ρετρό σε διάφορα σχήματα, χρώματα και μεγέθη.
Κουμπιά μεταλλικά, κουμπιά υφασμάτινα, κουμπιά ρετρό σε διάφορα σχήματα, χρώματα και μεγέθη.

Είναι έπειτα τα κουμπιά τα κλασσικά, τα κουμπιά “εγγύηση”. Από καλό υλικό, γερά, στέρεα, δεν παθαίνουν τίποτα στο πέρασμα του χρόνου, όσο κι αν κουμπώσουν και ξεκουμπώσουν, όσο κι αν πλυθούν σε πλυντήρια, πιεστούν από δάχτυλα σε σφιχτές κουμπότρυπες, αυτά τα κουμπιά αντέχουν! Δεν είναι εντυπωσιακά όπως τα προηγούμενα αλλά είναι αξιόπιστα. Τα βλέπεις και ξέρεις τι παίρνεις, τι να περιμένεις, πώς θα συμπεριφερθούν. Ξέρεις επίσης πως με το πέρασμα του χρόνου δεν θα χαλάσουν, ίσα-ίσα οι τριβές θα τα λειάνουν και θα γίνουν ακόμα πιο ευχάριστα, πιο οικεία, πιο συνεργάσιμα.

Μικρά, χαριτωμένα κουμπάκια σε παλ αποχρώσεις.
Μικρά, χαριτωμένα κουμπάκια σε παλ αποχρώσεις.

Όλοι έχουμε σκύψει με τρυφερότητα πάνω από κάτι κουμπάκια μικρούτσικα, γλυκούτσικα, σε παλ συνήθως χρωματάκια, σαν καραμελίτσες, σε σχήματα χαριτωμένα, καρδούλες, μαργαριτούλες, λίγο πομπέ, φιλντισένια ή σαν από γυαλί. Αυτά τα κουμπάκια στολίζουν συνήθως κάτι ρετρό, λεπτά πουκαμισάκια κι όλο από κανένα μένει κατά λάθος ξεκούμπωτο ή ξεκουμπώνεται υπό… πίεση το καημένο (είναι μικρό, αδύναμο κι εύθραυστο, βλέπετε)  και βοηθάει σε μοιραίες αποκαλύψεις γιατί όσο αθώα φαίνονται άλλο τόσο σκανταλιάρικα είναι αυτά τα γλυκούλια…

Κάποια κουμπιά από την άλλη πιστεύουν πως είναι πολύ παραπάνω από κουμπιά. Δεν είναι ακριβώς το ίδιο με τα κουμπιά πρωταγωνιστές, δεν φωνάζουν απαραίτητα, δεν κομπάζουν, αλλά σού λένε: “…κοιτά εγώ για άλλα προοριζόμουν δεν είμαι ένα απλό χρηστικό κουμπί, εγώ είμαι κάτι ιδιαίτερο περίτεχνο που χρειάστηκε φαντασία, τέχνη, μεράκι για να φτιαχτώ, είμαι κόσμημα σκέτο”. Από αυτά τα κουμπιά ποτέ δεν βλέπεις δύο ίδια μαζί. Είναι τόσο ξεχωριστά που πάνω από ένα δεν αντέχεις να δεις στο ίδιο ρούχο. Τα συναντάς πάντα ένα-ένα να τονίζουν το άνοιγμα μιας ντελικάτης μπλούζας, να στολίζουν μια μανσέτα, να στέκονται στην κορυφή ενός πουκαμίσου πάνω από άλλα απλά κουμπιά-υποτακτικούς.  Περισσότερο από οποιαδήποτε άλλα αυτά, ζουν συνήθως και μια δεύτερη ζωή σε έναν άλλο -συχνά- ρόλο. Γίνονται στοιχείο σε κάποιο κόσμημα, σε ένα κοκκαλάκι για τα μαλλιά ή σε κάποια όμορφη κατασκευή και πολύ συχνά με αυτό τον τρόπο δικαιώνονται, αναβαθμίζονται. Γιατί δεν είναι για τη σκληρή καθημερινή δουλειά τού “κούμπωνε-ξεκούμπωνε” είναι για να υπάρχουν ως αντικείμενο θαυμασμού, αισθητικός κυρίως κι όχι χρηστικός ο ρόλος τους.

Απλά κουμπιά που κάνουν όμως όλη τη δύσκολη δουλειά.
Απλά κουμπιά που κάνουν όμως όλη τη δύσκολη δουλειά.

φτιάχνονται κατά χιλιάδες αυτά τα γνωστά, κοινά, πλαστικά κουμπάκια σε ουδέτερα χρώματα, άσπρα, μαύρα, γκρι ή γαλάζια και τα βρίσκουμε συνήθως στα αντρικά πουκάμισα (καμιά δεκαριά μαζί)  σε πόλο μπλουζάκια, ή σε παιδικά ρουχαλάκια. Είναι σχεδόν ο ορισμός του κουμπιού. Κάτι σαν το κουμπί-εργάτης, βιομηχανοποιημένα τα ίδια, μαζικά, φτηνά να τα αγοράσεις, ε, κι αν χάσεις και κανένα δεν θα στεναχωρηθείς, θα βρεις ένα ίδιο να το αντικαταστήσεις. Πάνω τους βέβαια στηρίζεται όλη η δύσκολη δουλειά. Τραβιούνται στο παρασκήνιο χωρίς να θέλουν να ξεχωρίσουν αλλά δε σε προδίδουν ποτέ. Κάνουν το καθήκον τους ήσυχα κι αποτελεσματικά χωρίς πολλά λόγια κι απαιτήσεις. Αυτά με την ομοιομορφία τους και την βολική τους φύση αποτελούν τη στέρεη βάση της … Κουμπωτικής επιστήμης. Μέσα στο βάζο με τα κουμπιά που όλοι λίγο πολύ έχουμε στο σπίτι, αυτά είναι πάντα εκεί, περιμένουν στον “πάγκο” να προσφέρουν τις υπηρεσίες τους όταν χρειαστεί.

Ο κατάλογος, φοβάμαι, δεν έχει τέλος. Να πω για τα μεταλλικά κουμπιά με τ’ ανάγλυφα σχέδια, να πω για τα υφασμάτινα που φτιάχνονται στην “κουμπομηχανή” (έχουμε και στο Κουμπί μια τέτοια και την αγαπώ!), να πω για τα κοκκάλινα που είχαν παλιά τα μοντγκόμερι παλτά και μοιάζανε σαν δόντια ζώου ή σαν βαρελάκια- ξεφεύγοντας από το κλασσικό κυκλικό  σχήμα…

Για να μην αρχίσω να λέω επίσης και για τις κουμπότρυπες και την ιεροτελεστία του… ξεκουμπώματος.

Δεν ξέρω γιατί αλλά νομίζω πως για όλους κάποια κουμπιά θα μείνουν για πάντα αξέχαστα. Επειδή ήταν ιδιαίτερα, επειδή κρέμονταν για χρόνια σ ένα χιλιοφορεμένο ρούχο που δεν θέλαμε να πετάξουμε, επειδή παίζαμε με αυτά με νευρικότητα και γνωρίζαμε δια της αφής κάθε τους λεπτομέρεια, επειδή τα χαζεύαμε με θαυμασμό στο βάζο της μαμάς ή επειδή σπάσαμε το δόντι μας ή γρατζουνίσαμε το μάγουλό μας καθώς τρέξαμε με φόρα να αγκαλιάσουμε τη γιαγιά πριν προλάβει να βγάλει το παλτό της. Ή μήπως επειδή τα κοιτούσαμε για καιρό επίμονα κι ελπίζαμε να μπορέσουμε κάποτε να τα δούμε να ξεκουμπώνονται.

Κι εμείς άραγε τι σόι κουμπί θα ήμασταν αν είχαμε τη μοίρα αυτή να γεννηθούμε “κoμβία” σε αυτόν τον κόσμο;

Και λίγα extras για τους λάτρεις των κουμπιών

https://mermaidsden.com/blog/brief-history-of-buttons

Για μια ακόμη σύντομη ιστορία των κουμπιών με πολλές εικόνες

Το εγκαταλελειμμένο εργοστάσιο των Κουμπιών στα Πατήσια

Παραμύθια και βιβλία για κουμπιά

Το κουμπί και μια βελόνα – Ζωρζ Σαρή, Χρύσα Λαμπρακοπούλου

Εδώ κουμπιά… εκεί κουμπιά… μα πού πήγαν τα κουμπιά! – Μαρία Φαφαλιού, Στάθης Πετρόπουλος

Το κουμπίΕ. Γεωργάκη – Κόλλια, Α. Ιωαννίδου, Ρ. Ποζίδου. Εικ.: Δωροθέα Λούκρη

Το Κουμπί που κρύωνεΕυγένιος Τριβιζάς

Το επάνω κουμπίΣταυρούλα Παπαδοπούλου, Μαρία Χατζή

Το άλικο κούμπι Καλλιόπη Ζάχου, Σοφία Σαριδάκη

Το ΚουμπίΤασούλα Τσιλιμένη

Το κουμπίΓιώργος Δουατζής

Φτιάχνω με κουμπιά – Ζαμπίνα Λοφ *

Ο πόλεμος των κουμπιών – Λουί Περγκώ

Και η ομώνυμη ταινία που στηρίζεται στο παραπάνω βιβλίο 

*Ιδέες για κατασκευές με κουμπιά, φυσικά υπάρχουν άπειρες εκεί έξω. Επιφυλάσσομαι πάντως να επιστρέψω μ’ ένα αφιέρωμα με μια επιλογή των δικών μου αγαπημένων.

As the owner of a place called “Koumpi” (button in greek) I felt that I had to write something about the hidden meaning of buttons. Because as many the shapes, colors, materials of buttons are, such are their secret qualities: Some are born to be the protagonists where others pass inattentive, doing all the “dirty job”. Others appear tiny, cute and fragile but can be the source of many little scandals as they tend to unbutton themselves all the time. On the other hand there are the classic buttons, strong and accountable for what they are supposed to do, leaving room to some very special buttons, valuable and unique, playing mostly a decorative role.

The list can go on and on… and you, if you were a button what kind of button would you say you are?

Μια ξεχωριστή συνάντηση & πέντε δημιουργίες – εξώφυλλα για το μενού του Κουμπιού

Τον Οκτώβριο που μας πέρασε το Κουμπί είχε γενέθλια, έκλεισε τα 4 χρόνια λειτουργίας του κι όπως κάθε χρόνο ήθελα κάτι ιδιαίτερο να συμβεί αυτή τη μέρα. Πέρυσι, για τα 3 χρόνια, οργανώθηκε με πολλή επιτυχία το κάλεσμα με τα μικρά έργα που εκτέθηκαν στο Κουμπί και πωλήθηκαν για να διατεθούν τα έσοδα στο ΚΕΘΕΑ ΙΘΑΚΗ.

Φέτος σκέφτηκα κάτι πιο “μεταξύ μας”.

Νιώθω  πολύ περήφανη και τυχερή για τους συνεργάτες μου, που με τιμούν και με εμπιστεύονται με την φιλία και τη συμμετοχή τους στη ζωή και τη δραστηριότητα του Κουμπιού.

Συχνά στο Κουμπί φιλοξενούνται δημιουργοί που συμβάλλουν με την ποιότητα και το ταλέντο τους στην ποικιλία και την πρωτοτυπία των μηνιαίων προγραμμάτων. Για το γενέθλιο αυτό event απευθύνθηκα στους πιο τακτικούς και σταθερούς συνεργάτες που γνωρίζουν καλά το Κουμπί κι έχουμε πλέον με τον καιρό και φιλική σχέση. Έτσι ένιωθα πως είχα και το θάρρος να τους ζητήσω ένα μεγάλο “δώρο”.

Πρόκειται για πέντε κυρίες που ξεχωρίζουν με το ταλέντο τους και τη δημιουργικότητά τους κι επίσης με την ισχυρή παρουσία τους στα social media (συνδυασμός για τον οποίο εγώ νιώθω δέος). Στην παρέα είχαμε κι μία ακόμα “guest” συμμετοχή: την πολύ αγαπημένη φίλη από την Αθήνα Ιφιγένεια Ηλιάδου, καλλιτέχνη που θαυμάζω και πιστεύω πολύ.

Η ιδέα λοιπόν ήταν να μαζευτούμε για 3-4 ώρες στο εργαστήριο του Κουμπιού και η κάθε μία να δημιουργήσει με το δικό της στυλ και τεχνική ένα εξώφυλλο για τους νέους καταλόγους του Κουμπιού. Ο μόνος περιορισμός ήταν η διάσταση για να είναι όλοι ομοιόμορφοι. Επίσης είχαν όλες στο μυαλό τους πως, μια και δεν θα ήθελα να χρησιμοποιηθούν τα πρωτότυπα για να μην φθαρούν και για να μπορούμε να τα χαρούμε ως ζωντανά έργα στον χώρο του Κουμπιού, η κάθε δημιουργία καλό θα ήταν να μπορεί να σκαναριστεί για να τυπωθεί ως εξώφυλλο.

Για να το γιορτάσουμε καλύτερα και για να γίνει πιο “ευχάριστη” η παραμονή στο χώρο στήθηκε κι ένας μικρός μπουφές που ετοίμασα με πολλή χαρά.

dreamteam1
Οι δημιουργοί επί το έργον- η κάθε μια με την τεχνική και την έμπνευσή της.

Καταρχάς, πρέπει να πω πως ήταν πολύ ωραίο να τις υποδέχομαι μία – μία και να τις βλέπω να απλώνουν τα σύνεργά τους ωσάν χειρούργοι που ετοιμάζονται για μια σημαντική επέμβαση. Πιστόλι σιλικόνης και κουμπιά η Άννα, μαρκαδοράκια και χαρτί η Ελπίδα, ψαλίδια, χαρτιά και κόλλα  η Dorothee, χρωματιστά στυλό και μολύβια η Ιφιγένεια, τελάρο κεντήματος, κλωστή και βελόνα η Μαρία, κοπίδι, υφάσματα και χαρτόνια η Χριστίνα.

Δεύτερον, το κέφι και η τόσο όμορφη, παρεΐστικη ατμόσφαιρα που επικρατούσε με έκαναν να ζηλεύω που μπαινόβγαινα και δεν μπορούσαν να καθίσω να το απολαύσω κανονικά.

dreamteam
Η Μαρία με τον περίτεχνα “κεντημένο” κατάλογο, η Ντοροτέ με κολάζ από παλιά περιοδικά και ένα κουμπί, η Ελπίδα με ένα φυτικό, διακοσμητικό μοτίβο σε κραφτ χαρτί, η Χριστίνα με mixed media τεχνική και τιμώμενο προσωπο την Κουμπόγατα και η Ιφιγένεια με μια πιστή ζωγραφίκή αποτύπωση του εργαστηρίου με στυλό.

Το αποτέλεσμα ήταν πέντε μοναδικά έργα με τη σφραγίδα της κάθε δημιουργού που στη συνέχεια τα επεξεργάστηκε με πολλή έμπνευση μια άλλη πολύ καλή και ταλαντούχα φίλη, η Νάνσυ και έστησε πέντε τιμοκαταλόγους -κόσμημα για το Κουμπί.

karfitsakia kai buffet
Ο μικρός μπουφές και τα αναμνηστικά, προσωποποιημένα καρφιτσάκια

Το πόσο πολύ ευχαριστώ -γι αυτό και για πολλά άλλα- την υπέροχη αυτή dream team -όπως μου αρέσει να τις αποκαλώ, δεν είναι εύκολο να το εκφράσω. Εκείνη την ημέρα προσπάθησα συμβολικά να το δείξω και με αυτά τα χειροποίητα καρφιτσάκια που ετοίμασα για την καθεμία ξεχωριστά, ελπίζοντας να τις ταιριάζει και να τις εκφράζει.

μενου εσωτερ
Οι νέοι, υπέροχοι κατάλογοι έξω και μέσα.

Πολύ σύντομα τα πρωτότυπα έργα θα στολίζουν το χώρο του Κουμπιού κι εγώ ήδη αναζητώ αφορμή για επόμενο ανάλογο κάλεσμα γιατί, εκτός του ότι οι παρέες γράφουν ιστορία, τα πιο ωραία πράγματα γίνονται γύρω από ένα μεγάλο τραπέζι.